Dalam usahanya untuk mencapai sasaran mengurangkan pelepasan gas rumah hijau (GHG) sebanyak 45% menjelang 2030, Malaysia telah menerima pakai konsep bandar rendah karbon untuk mengukur kesan alam sekitar dan melaksanakan tindakan mengurangkan pelepasan GHG. Perbadanan Teknologi Hijau dan Perubahan Iklim Malaysia (MGTC) di bawah Kementerian Sumber Asli dan Kelestarian Alam Sekitar (NRES), telah menghasilkan Rangka Kerja Bandar Rendah Karbon (LCCF) sejak 2011 untuk mengubah pihak berkuasa tempatan, universiti dan semua negeri di seluruh negara menjadi bandar karbon rendah. 

LCCF mempunyai objektif untuk mengukur pelepasan GHG bandar, berfungsi sebagai rujukan utama bagi pihak berkuasa tempatan untuk beralih ke bandar rendah karbon dan untuk membina kapasiti yang relevan bagi pihak berkuasa tempatan untuk menggunakan strategi rendah karbon. Sehingga kini, MGTC telah melatih 135 daripada 156 pihak berkuasa tempatan. 

Sebahagian daripada kejayaan terletak pada Cabaran Bandar Rendah Karbon 2030 (LCC2030C) yang dilancarkan pada 2019. Ia menggalakkan pihak berkuasa tempatan, universiti, zon ekonomi dan syarikat untuk mengurangkan pelepasan GHG melalui memaksimumkan kecekapan tenaga bangunan dan meningkatkan penggunaan tenaga boleh diperbaharui, memaksimumkan kecekapan air dan meningkatkan penggunaan trail jalan kaki dan penuaian sisa pengangkutan awam, meminimumkan penggunaan trail air hujan. mengekalkan jumlah pokok dan kawasan hijau yang sihat di bandar. 

Pemenang LCC2030C diberi pengiktirafan berlian berdasarkan jumlah pengurangan GHG, sama ada di kawasan (kategori zon) atau untuk bangunan (kategori rakan kongsi). Jumlah pengurangan dikira berbanding dengan tahun asas dan mengikut pelan tindakan yang komprehensif. Pengiktirafan tertinggi ialah lima berlian, yang mengiktiraf pengurangan GHG sebanyak 45%. Pemenang juga boleh berada dalam kategori reka bentuk, di mana bangunan, persekitaran bandar, infrastruktur, dll sedang direka bentuk dengan mengambil kira pengurangan GHG yang boleh diukur. Terdapat juga anugerah sementara yang mengiktiraf peserta yang berjaya menetapkan tahun asas mereka untuk pelepasan GHG. Dalam anugerah sementara, tiada pengiktirafan berlian diberikan.

Edisi 2024 LCC2030C telah dimuktamadkan pada Februari dan menyaksikan sejumlah 139 pemenang untuk pengiktirafan berlian untuk zon dan rakan kongsi, tujuh pemenang untuk pengiktirafan berlian dalam kategori reka bentuk, dan 30 penerima anugerah sementara. Daripada jumlah itu, 51 adalah pengiktirafan lima berlian.

Menteri Sumber Asli dan Kelestarian Alam Sekitar Nik Nazmi Nik Ahmad mendedahkan pada majlis penganugerahan itu bahawa inisiatif bandar rendah karbon pada 2024 telah mencapai 456,000 tCO2e dalam pengurangan GHG dan mengasingkan 29,592 tan CO2. 

“"Pencapaian itu bersamaan dengan menanam 12.4 juta pokok atau membawa 107,063 kereta di luar jalan, berdasarkan purata perbatuan tahunan kereta 28,184km untuk setiap kereta," jelasnya. 

“Selain kebaikan kepada alam sekitar, usaha ini turut membantu pemilik bangunan mengurangkan kos operasi melalui penggunaan tenaga dan air yang cekap, selain memberi kelebihan kepada pengguna pengangkutan awam dan kenderaan elektrik melalui perkhidmatan van atas permintaan serta menyediakan stesen pengecasan yang mencukupi untuk kenderaan elektrik.

“"Saya dengan ini mengucapkan tahniah kepada semua PBT yang komited dan berjaya menetapkan penanda aras serta mengurangkan pelepasan karbon di kawasan masing-masing. Semoga anugerah ini menjadi insentif untuk terus meningkatkan komitmen serta prestasi cemerlang ke arah mencapai matlamat ke arah bandar rendah karbon," tambahnya. 

Pada edisi 2024, empat kategori khas turut diperkenalkan iaitu Pihak Berkuasa Tempatan Paling Aktif yang dimenangi oleh Majlis Bandaraya Shah Alam, Pengurangan Karbon Tertinggi (Kategori Zon) dimenangi Majlis Perbandaran Kuala Langat, Pengurangan Karbon Tertinggi (Kategori Rakan Kongsi) dimenangi oleh Mewah Oils Sdn Bhd dan terakhir Pengurangan Karbon Tertinggi (Kategori Rakan Khas Shah Alam Shahuddin Abdul Aziz dimenangi Masjid Sultan Salahuddin).

Salah satu pemenang pengiktirafan lima berlian itu ialah Sunway City Iskandar Puteri Zon Rendah Karbon, kerjasama dengan Majlis Bandaraya Iskandar Puteri (MBIP) untuk melaksanakan inisiatif rendah karbon di bawah Pelan Tindakan Iklim Iskandar Puteri 2030.

“"Tindakan kolektif adalah kunci dalam memacu perubahan yang bermakna, dan kerjasama kami dengan Sunway City Iskandar Puteri telah menjadi asas dalam membina masa depan yang rendah karbon dan mampan. Kami berbangga kerana telah diiktiraf oleh MGTC atas usaha kami mengurangkan pelepasan di perbandaran melalui pelaksanaan teknologi pintar dan amalan mampan, yang turut menyumbang kepada keseluruhan kualiti hidup penduduk," kata Datuk Bandar MBIP Nazir Mohd Nasir.

Pemangku Ketua Pegawai Eksekutif MGTC Saiful Adib Abdul Munaff berkata matlamat akhir bagi inisiatif itu adalah untuk semua bandar di negara ini menjadi bandar karbon rendah seperti dalam LCCF.

“Kami mengambil pihak berkuasa tempatan melalui empat langkah; kami mula-mula memperkenalkan dan melatih pegawai mengenai konsep bandar rendah karbon, kami kemudian bekerjasama dengan mereka untuk mengenal pasti zon rendah karbon dalam bandar mereka dan membangunkan ukuran garis dasar merentas lima elemen; tenaga, mobiliti, sisa, air dan kehijauan, seterusnya adalah tentang menyusun pelan tindakan dan melaksanakannya dan langkah terakhir ialah menjalankan proses pengukuran, pelaporan dan pengesahan tahunan.

“"Sehingga kini, terdapat 77 zon rendah karbon di bandar di seluruh negara yang berada pada pelbagai peringkat dalam kemajuan mereka ke arah menjadi bandar rendah karbon. Matlamat utama adalah untuk semua bandar menjadi bandar rendah karbon yang bersih, selamat dan berdaya tahan untuk semua penduduknya," katanya.

Sumber: Harta Bintang